Van YYÜ Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Faruk Alaeddinoğlu, ocak ve şubat aylarında kar şeklinde yağan düşük yoğunluklu yağışların toprakla buluşarak derinlere sızmasını ve yeraltı su kaynaklarını güçlendirdiğini belirtti. Bu durum, 2026 yılı için havzanın su ihtiyacının önemli ölçüde karşılandığını işaret ediyor.
Güncel değerlere bakıldığında, dünyanın en büyük sodalı gölü olan Van Gölü, iklim değişikliğinin etkisiyle su kaybı yaşıyor. Son yıllarda yağış rejimindeki düzensizlikler ve özellikle kış yağışlarının azalması, göl seviyelerinde belirgin gerilemelere yol açtı. 2025 yılında da yağışların yeterli düzeyde olmaması yüzey suları ile yeraltı rezervlerini olumsuz etkiledi. Ancak 2026 ocak itibarıyla etkili olan kar yağışı, toprağın suyla teması ve sızmasıyla yüzey akışını artırırken yeraltı su kaynaklarını da besledi. Bu durum havza genelinde olumlu bir su bilançosuna katkıda bulundu.
İHA muhabirinin sorularını yanıtlayan Alaeddinoğlu, 2026 için havzanın su ihtiyacının büyük oranda karşılandığını ifade etti. Bahar aylarına kadar sürebilecek yağışlar durumunda bilanço daha da güçlenecek. “2026 yılı için havzanın ihtiyaç duyduğu su büyük ölçüde karşılandı.” sözleriyle durumu özetledi ve şöyle devam etti: “Toprağın yağan karı emmesi ve yavaşça zemine sızması, yeraltı su kaynaklarını besliyor. Mart, Nisan ve son yıllarda Mayıs’a da kayan yağışlar bu sürece dahil olduğunda havza gerçekten ihtiyaç duyduğu suyu elde etmiş olur.”
Dağ sıralarının yağış dağılımına bakıldığında, İhtiyarşahap Dağları ile kuzey, doğu ve batıdaki yükseklikler Van Gölü üzerinde doğuya düşen yağışlardan faydalanıyor. Bu durum, göllerin ve akarsuların çoğunlukla doğu yönlü akışlar ve bu yağışlardan doğan hem yüzeysel akış hem de yeraltı suları ile havzayı beslediğini gösteriyor. Alan, nüfusun yoğun olduğu ve tarımsal faaliyetlerin yoğunlaştığı bölge olarak öne çıkıyor; bu yüzden doğuya düşen yağışlar havza için kritik öneme sahip. Bu yıl doğuya düşen yağışlar göllerin su dengesini iyileştirdi ve havzaya değer kattı.
“Geleceği planlarken sadece 2026’yı düşünmemeliyiz.” Alaeddinoğlu, 2030, 2050 ve 2100 yıllarını da kapsayacak uzun vadeli planlamanın şart olduğuna dikkat çekti. Havzanın kapalı bir havza olduğunun altını çizen uzman, su bilançosunun gelecekteki içme suyu ve tarımsal kullanımlar için nasıl bir denge kuracağını netleştirecek bir yönetişim yapısının kurulması gerektiğini belirtti. “Havzanın tüm geleceğine ilişkin su yönetimini belirleyecek açık ve sürdürülebilir bir yapı kurmamız şart.”
Kaynak: İHA
Yorumlar kapalı.